Advertentie
Na jaren waarin Microsoft vooral nieuwe functies bleef stapelen, lijkt het bedrijf eindelijk pas op de plaats te maken. In 2026 wil Microsoft Windows 11 stabieler, sneller en vooral minder opdringerig maken. Opvallend daarbij: de rol van Copilot wordt teruggeschroefd.
Windows 11 bereikte in 2025 een dieptepunt qua reputatie. Wat een volwassen besturingssysteem had moeten zijn, voelde voor veel gebruikers als een permanent bèta-programma. Windows Latest telde alleen al twintig grote updateproblemen in 2025, maar dat is waarschijnlijk nog een onderschatting.
Daarbovenop kwam Microsofts ambitieuze plan om Windows te transformeren tot een zogenaamd ‘agentic OS’. In de praktijk betekende dat vooral dat AI-assistent Copilot op steeds meer plekken opdook, van Kladblok tot Verkenner, vaak zonder duidelijke meerwaarde. Basisfunctionaliteit kwam daardoor onder druk te staan.
Maar mogelijk keert het tij.
Microsoft wil Windows 11 in 2026 herstellen en zet AI op een lager pitje
In een opvallend openhartige verklaring heeft Microsoft toegegeven dat het de focus verlegt van nieuwe features naar fundamentele kwaliteit. In gesprekken met onder meer Notepad en The Verge erkende Windows-baas Pavan Davuluri expliciet de ‘pijnpunten’ waar gebruikers al jaren over klagen.
Intern zet Microsoft nu in op een aanpak die het zelf ‘swarming’ noemt: ontwikkelteams worden snel herschikt om structurele problemen rond prestaties en betrouwbaarheid aan te pakken.
De boodschap is duidelijk: minder experimenten, meer stabiliteit. Betere performance, minder bugs en een coherenter geheel moeten opnieuw centraal staan.
Copilot wordt teruggeschroefd, Recall opnieuw bekeken
Parallel aan die koerswijziging lijkt Microsoft ook afstand te nemen van zijn AI-first-strategie voor Windows. Volgens journalist Zac Bowden wordt momenteel geëvalueerd welke Copilot-integraties daadwerkelijk zinvol zijn en welke vooral irritatie oproepen.
Het vertrouwen kreeg al een deuk met Windows Recall in 2024. Die functie werd na stevige privacykritiek een jaar uitgesteld. In plaats van daarvan te leren, ging Microsoft in 2025 juist verder met het toevoegen van Copilot-knoppen in allerlei standaardapps. Het gevolg: nog meer weerstand.
Het kantelpunt kwam in november, toen Davuluri publiekelijk sprak over Windows als ‘agentic OS’ en daarop duizenden negatieve reacties kreeg. De replies onder zijn bericht werden uiteindelijk zelfs uitgeschakeld.
Volgens bronnen worden meerdere Copilot-integraties nu herzien. Functies in apps als Kladblok en Paint kunnen verdwijnen, worden aangepast of verliezen simpelweg het Copilot-label. Ook nieuwe Copilot-knoppen in systeemapps staan voorlopig on hold.
Ook Windows Recall gaat mogelijk op de schop
Intern zou Microsoft erkennen dat de huidige opzet van Windows Recall niet levert wat werd beloofd. Er wordt gekeken naar een grondige herwerking, en zelfs een naamswijziging ligt op tafel vanwege de negatieve associaties. Dat blijft voorlopig wel gerucht, maar het geeft aan hoe gevoelig het dossier ligt.
Dat betekent overigens niet dat Microsoft AI opgeeft. Technologieën als Semantic Search, Windows ML en ontwikkelaars-api’s blijven bestaan, maar verdwijnen meer naar de achtergrond. Minder zichtbare AI, meer ondersteunende technologie dus. Daarmee moet Windows concurrerend blijven met onder meer macOS en Apple Intelligence, dat deels leunt op Google Gemini.
Als deze reset echt doorzet, zou dat het einde kunnen betekenen van Copilot in elke hoek van Windows. De vraag blijft alleen of gebruikers Microsoft na jaren van loze beloftes nog willen geloven.
Eén miljard gebruikers, maar weinig goodwill
Ironisch genoeg bereikte Windows 11 recent wel een symbolische mijlpaal. Tijdens de kwartaalcijfers van fiscaal Q2 2026 meldde Microsoft dat het OS op meer dan een miljard apparaten draait, sneller dan Windows 10 destijds.
Dat cijfer zegt echter weinig over tevredenheid. Veel gebruikers stapten enkel over omdat de ondersteuning van Windows 10 afliep, niet uit enthousiasme.
Het vertrouwen in Windows is de afgelopen jaren afgebrokkeld door bugs, matige updates en regressies in basisfunctionaliteit. De eerste update van 2026 vereiste al noodpatches vanwege crashes en afsluitproblemen, gevolgd door nóg een spoedupdate enkele dagen later.
Daarbovenop schakelden beveiligingsupdates onverwacht oudere hardware uit door legacy-drivers te verwijderen. Ook BSOD’s en opstartproblemen na de januaripatch droegen niet bij aan het vertrouwen.
Wanneer het besturingssysteem tegelijk steeds meer als verkoopkanaal dient voor Copilot, OneDrive en Microsoft 365, is het niet vreemd dat gebruikers sceptisch worden.
Financieel draait Microsoft prima, maar de divisie ‘More Personal Computing’, waar Windows onder valt, liet juist een daling zien. Windows OEM-inkomsten groeiden slechts beperkt. Zonder vertrouwen is het lastig om van AI echt geld te maken, en dat lijkt intern nu eindelijk door te dringen.
2026 moet ook het jaar worden waarin Windows beter gaat gamen
Microsoft erkende eind 2025 al dat Windows 11 vooral op gamingvlak tekortschiet. Voor 2026 belooft het bedrijf een nieuwe focus op ‘Performance Fundamentals’, met optimalisaties in achtergrondprocessen, scheduling, energiebeheer en drivers.
Het doel is simpel: Windows moet games niet langer in de weg zitten. De Xbox Full Screen Experience, die begon als handheld-interface, komt bovendien naar alle Windows-apparaten.
Klachten over onregelmatige frametimes, cpu-pieken en slechte accuduur zijn Microsoft niet ontgaan. Met concurrenten als de Steam Deck, consoles en SteamOS, en alternatieven zoals Linux, kan Microsoft zich geen verdere misstappen permitteren.
Windows 11 heeft een Windows 7 moment nodig
Microsoft staat op een kruispunt. De ‘swarming’-aanpak en het terugdringen van opdringerige AI zijn de eerste tekenen dat het bedrijf inziet hoeveel vertrouwen het in 2025 verloor.
We hebben dit eerder gezien. Windows Vista was een mislukking, maar met Windows 7 corrigeerde Microsoft de grootste fouten. Windows 11 heeft nu zo’n vergelijkbaar moment nodig.
Geen grootse AI-visies waar niemand om vroeg, maar een stabiel, snel en logisch besturingssysteem. Als Microsoft in 2026 echt opschoont en de basis op orde brengt, is er nog een kans op herstel. Zo niet, dan blijven gebruikers hun heil zoeken bij macOS voor werk, SteamOS voor games en Linux voor alles daarbuiten.
Is het einde van het Copilot-tijdperk gekomen?